zarządca

Jest to pozasądowy organ powoływany w razie ogłoszenia upadłości z możliwością zawarcia układu w sytuacji, gdy Sąd upadłościowy odebrał upadłemu zarząd własny majątkiem upadłego w całości lub części, mający za zadanie zarządzanie i zabezpieczenie majątku upadłego (masy upadłości) oraz w przypadku odebrania zarządu majątkiem własnego upadłego w części - nadzór nad upadłym i majątkiem upadłego (masą upadłości) w toku postępowania upadłościowego.

Zarządca wyznaczany jest przez sąd upadłościowy w postanowieniu o ogłoszeniu upadłości i pełni swoją funkcję przez cały pozostały czas trwania postępowania upadłościowego do czasu prawomocnego zatwierdzenia układu albo do czasu zakończenia postępowania w inny sposób (jeżeli Sąd inaczej nie postanowi, bądź Sąd wcześniej go odwoła i wyznaczy innego zarządcę, bądź nastąpi zmiana trybu postępowania upadłościowego z upadłości z możliwością zawarcia układu na upadłość obejmującą likwidację majątku upadłego i Sąd powoła wówczas syndyka).

Zarządca ma szereg obowiązków w toku postępowania m.in.:

1. jest obowiązany sprawować zarząd nad majątkiem upadłego zgodnie z zasadami prawidłowej gospodarki;

2. dokonuje wszelkich czynności zarządu związanych z bieżącym prowadzeniem przedsiębiorstwa upadłego oraz zachowaniem w stanie niepogorszonym masy upadłości;

3. wyraża zgodę na dokonanie przez upadłego czynności przekraczających zwykły zarząd, których dłużnik nie może dokonać samodzielnie (chyba że do danej czynności wymagana jest zgoda rady wierzycieli);

4. ustala skład masy upadłości. 

Zarządca niezwłocznie po powołaniu obejmuje zarząd masą upadłości, zabezpiecza ją przed zniszczeniem, uszkodzeniem lub zabraniem przez osoby trzecie oraz sporządza spis inwentarza i sprawozdanie finansowe na dzień poprzedzający ogłoszenie upadłości, jeżeli dotychczas w toku postępowania nie zostały sporządzone.

W stosunku do części majątku, nad którym upadły nie utracił zarządu własnego, zarządca powinien niezwłocznie podjąć czynności nadzorcze oraz w razie potrzeby złożyć wniosek do sędziego-komisarza o nakazanie upadłemu sporządzenia sprawozdania finansowego na dzień poprzedzający ogłoszenie upadłości.

Zarządcą może być (art. 157 p.u.):

1. osoba fizyczna posiadająca stosowną licencję syndyka;

2. spółka prawa handlowego, jeśli stosowną licencję posiadają wspólnicy ponoszący odpowiedzialność  za zobowiązania spółki bez ograniczenia całym swoim majątkiem albo członkowie zarządu reprezentujący spółkę.

W sprawach dotyczących masy upadłości zarządca dokonuje czynności na rachunek upadłego, ale w imieniu własnym (art. 160 ust. 1 p.u.). Oznacza to, że stroną wszelkich czynności, które podejmuje zarządca w ramach jego kompetencji jest zarządca, ale czynności te dotyczą upadłego (masy upadłości). W konsekwencji zarządca nie ponosi odpowiedzialność za zobowiązania zaciągnięte przez niego w sprawach dotyczących masy upadłości, a odpowiedzialność tą ponosi upadły (art. 160 ust. 2 p.u.).    .  

Zarządca ponosi jednak odpowiedzialność za szkodę w przypadku, gdyby swoje obowiązki syndyka wykonywał nienależycie (art. 160 ust. 2 p.u.).    . 

Za wykonywanie swych obowiązków zarządca otrzymuje wynagrodzenie, które pokrywane jest z masy upadłości (art. 164-165 p.u.).